Efekt Pedal Zincirinizi Nasıl Oluşturmalısınız? - Bölüm 1

Elektro gitar çalmaya mı karar verdiniz. Öyle ise ilk önce bir elektro gitar ve amfi edinmeniz gerekiyor. Bir sonraki basamak ise efekt dünyasını keşfetmek olacak. Efekt pedalları yaptıkları fonksiyonlar temeline göre ayrı ayrı gruplandırılabilir. Pedal gruplarının yarattığı farklılığı anlamakta ki anahtar nokta, en iyi sound'u alabilmek için hepsini bir zincir haline getirmektir.
 
En geniş pedal grubunuzu büyük bir olasılıkla Overdrive ve Distortion pedallarınız oluşturacaktır ve Boss şu anda bu kategoride 16 farklı pedal üretmektedir. Örnek olarak pedalboard'unuza ST-2 Power Stack modelini alalım. Diğer bir kategori ise birçok seçenekleri bulunan modülasyon efektleridir. Bu efektler Flanger,Phaser,Chorus, Tremolo ve diğerleri şeklindedir. Burada da en çok kullanılanlardan BF-3 Flanger efektini alalım. Diğer bir grup ise ambiyans efektlerinin olduğu, delay ve reverb efektleridir. Bunlar içinde DD-7 Digital Delay ve FRV-1 '63 Fender Reverb pedallarını örnek olarak alalım. Bazı pedallar siz ne çalıyorsanız seslerinize ilave notalar veya pitch sesleri eklerler. Bizim "perde değiştiren" pedallar olarak adlandırdığımız bu kategoride en çok kullanılan diğer bir pedal olan OC-3 Octave pedalını alabiliriz. Bazı Boss pedalları sizin enstrümanınızı başka bir enstrüman sesine çevirebilme gibi yeteneklere de sahiptir. Örneğin AC-3 Acoustic Simulator bu işi yapanlardan biridir. Bazı efektler filtreleme ile genel sound'unuzu değiştirebilir. Bu tipteki efektler farklı mekanlarda ve farklı sinyal durumlarını düzenleyebilir. Bunun içinde GE-7 Graphic EQ pedalını kullanabiliriz. Bazı Boss efektler ise kate;rilendirme yapılamayan şekildedir ama tüm sinyal tipleri için çok kullanışlı olabilmektedir. Bu tarzda en çok tercih edilen CS-3 Compression/Sustainer pedalı olduğunu söyleyebiliriz. Loop pedalları da artık bu kategorinin içerisine girmeye başlamıştır. Hadi ondan da örnek olarak RC-3 Loop Station pedalını pedal zincirimize ekleyelim. E peki sistemimizde oluşan gürültüyü nasıl temizleyeceğiz diye düşünüyorsanız NS-2 Noise Suppressor pedalını bu dip gürültüleri öldürmek için pedal zincirimize ekliyoruz. Akort aleti ? İşte TU-3 tartışmasız dünyanın en çok popüler ve kullanılan akort aleti...
Eee bu kadar pedalı nasıl birbirine bağlayacağız, sinyali nereden gireceğiz diye mi düşünüyorsunuz ? İşte sizlere bir takım ipuçları... Pedallarınızı bağlamaya başlamadan önce bu ipuçlarını aklınızdan hiç çıkarmayın...

Kural 1 — Hiçbir kural yoktur. Sesin her zaman mantıklı ve uygun sinyal girişinden gelmesi önemli değil, senin ne yaptıktan sonra sana nasıl geldiği önemlidir. Burada konu : sesin nasıl olduğudur ? Eğer sesiniz siz ayarlarınızı yaptıktan sonra size doğru geliyorsa... öyle ise biraz gürültü çıkarmanın vakti gelmiştir. Geleneksel pedal board'larda ki düzenlemeler belli sebeplerden dolayı ve dip gürültüsünü daha aşağıda tutmak amaçlı olarak oluşur. Aşağıdaki devam eden prensipler sese nasıl fiziksel bir alan yaratacağınız ile ilgilidir. (kural 4 e bakın) Sonuçta seçim sizindir. Bir mucidin söylediği gibi : " Eğer sonucu beğendiyseniz, kurcalamayı bırakın"

Kural 2— Bazı pedal türleri diğerlerine göre sinyal yolunun bazı yerlerinde daha iyi çalışır. Örneğin Octave pedalları ya da akort aletleri, bozulmuş sinyallerde (overdrive veya distortion sonrasında) sinyalin düz olmasında olduğu gibi iyi çalışmaz, bu yüzden pedal zincirimizde Distortion ve ya Overdrive'dan önce yerleştirilmelidir.

Kural 3— Yüksek gain ve distortion sound da, dip gürültüler problem yaratabilir. Bazı pedallar ses seviyesini artırabilir-compressor,wah,EQ ve overdrive/distortion pedalları gibi...— ayrıca bu pedallar kendilerinden önce gelen dip gürültüleri de artıracaktır.

Kural 4— Aldığınız seste, sound'u oluşturan pedalların denklemi sesin doğal olarak oluşma yolunda fiziksel bir alan yaratmaktadır. Örnek olarak gitar amfisinin distortion'ı amfinin devrelerinin aşırı yüklenmesiyle oluşur ve kabinden çıkan sesler bulunan ortamdaki tavana ve duvarlara çarparak kulağımıza ulaşana kadar bir fiziksel alan yaratır. Bundan dolayı mantıklı şekilde düşünüldüğünde delay ve reverb pedalları sinyal zincirinin son bölümüne konulmalıdır.

 

Bu kurallar tamam ama gerçek kurallar değiller. Sadece size bir ön kılavuz olabilir. İşte size pedallarınızı dizmek için temel bilgiler:
Yükseltici veya gürültü ekleyen pedallar sinyal yolu başlangıcına yakın olarak konumlandırılmalıdır. Bunlara örnek olarak overdrive/distortion efektleri, compressor gelecek olan dip gürültüleri daha güçlendirecek ve kontrol etmesi daha da zorlaşacaktır.
Tonu oluşturan pedalların sesi modifiye edenlerden önce gelmesi gerekir. Mantıklı olan budur, çünkü ilk önce temel tonunuzu oluşturup ondan sonra bir takım efektler ile sesinizi şekillendirmek istersiniz. Örnek olarak bakarsak, distortion efektinin chorus efektinden önce gelmesi gibidir.
Ambiyans efektleri yaratan pedallar en sonda olmalıdır. Bu prensip sesin nasıl fiziksel alan oluşturması fikrinin temeline dayalıdır. Yani, delay ve reverb efektleri tüm efektlerden en sonra zincire eklenmelidir.
Pedal zinciriz ile ilgili daha detaylı bilgiler vermeye devam edeceğiz. Aşağıdaki resme tıklayarak zincirin nasıl çalıştığını test edebilirsiniz.